Ο πολυχώρος «Άννα και Μαρία Καλουτά» στο Νέο Κόσμο φιλοξένησε στις 14 Οκτωβρίου μία εξαιρετική εκδήλωση-συναυλία για το έπος του ’40 που διοργάνωσε ο Όμιλός μας υπό την αιγίδα της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO.

Μέσα από τα πολυποίκιλα μέρη του προγράμματος ξεπρόβαλλαν άγνωστες στιγμές της ταραγμένης εκείνης εποχής, στιγμές που άφησαν το αποτύπωμά τους στην ψυχή και το μυαλό των παρισταμένων. Αποτύπωμα συγκίνησης, θαυμασμού, προβληματισμού και ίσως παραδειγματισμού.

Στο φουαγιέ μας καλωσόρισε μία πληρέστατη έκθεση πολεμικού και κατοχικού τύπου από το  Αρχείο  Ελληνικών Γραμμάτων «Γεώργιος Λεβιθόπουλος».

Την εκδήλωση άνοιξε η πρόεδρος του Ομίλου κ. Νίνα Διακοβασίλη, καλωσορίζοντας τους παρισταμένους, τα πρόσωπα που τίμησαν με την παρουσία τους την εκδήλωση και μας ενημέρωσε για το πρόγραμμα.

Τιμώμενος φιλοξενούμενος ένας ξεχωριστός άνθρωπος, ο τελευταίος εν ζωή τορπιλητής του υποβρυχίου «Παπανικολής», ο βετεράνος κ. Νικόλαος Τασσιάκος. Ανέβηκε στο βήμα φανερά συγκινημένος, στηρίζοντας τα 99 χρόνια του στο μπαστούνι, με υψηλό ανάστημα ψυχής, σπινθηροβόλο πνεύμα, φειδωλός στο λόγο και με σεμνότητα μας εξιστόρησε εν συντομία την  καταστροφή της ιταλικής νηοπομπής στα ιταλικά νερά, παραμονές Χριστουγέννων του 1940. Στα στενά του Οτράντο τα τρία ιταλικά οπλιταγωγά, που μετέφεραν όπλα και άλλο πολεμικό υλικό στα παράλια της Αλβανίας βυθίστηκαν από τις τορπίλες του «Παπανικολής».

Το πλήρωμα του θρυλικού υποβρυχίου, 20χρονα παλληκάρια με θάρρος και αγάπη για την πατρίδα πήγαιναν με χαρά και οργή στον πόλεμο, όπως μας είπε, χαρά για να κατατροπώσουν τον εχθρό και να τον καταποντίσουν και οργή γιατί λίγο καιρό πριν οι Ιταλοί είχαν βυθίσει  την «Έλλη» στην Τήνο και μαυροφόρεσαν 20 περίπου σπίτια.

Όλοι συγκινήθηκαν από την αφήγησή του και αρκετοί ίσως προβληματίστηκαν για τις αρχές και τα ιδανικά που στη σημερινή εποχή ίσως έχουν αρχίσει να ξεφτίζουν.

Για την προσφορά του του απονεμήθηκε το μετάλλιο του Ομίλου.

Πριν την επόμενη ομιλία-αφήγηση, η σοπράνο-ηθοποιός και μέλος μας Δέσποινα Τσολάκη απέδωσε τραγούδια της εποχής με τη συνοδεία της Χριστίνας Εμμανουηλίδου στο πιάνο, του Κώστα Πολίτη στο ακορντεόν και του Αχιλλέα Παναγούλη στο κλαρίνο.

Στη συνέχεια πήρε το λόγο ο κ. Βασίλης Τραϊφόρος –ανηψιός του Μίμη Τραϊφόρου– συγγραφέας του βιβλίου «Μίμης  Τραϊφόρος – Σοφία Βέμπο, της Ελλάδος Παιδιά». Μας μίλησε για τους δύο θρύλους της εποχής, τη Σοφία Βέμπο και το Μίμη Τραϊφόρο, τη ζωή τους, τη συνεργασία τους, τον έρωτά τους, την αγάπη τους για την Ελλάδα και την προσφορά τους σ’ αυτήν. Στην εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αφήγησή του αναφέρθηκε στην 3ήμερη φυλάκιση της Βέμπο για τα τραγούδια της που ξεσήκωναν το λαό και της απαγορεύθηκε να τραγουδά το κέντρο που εργαζόταν.

Η Σοφία Βέμπο μετά που την κτύπησε κάποιος "Έλληνας" και δεν μπορούσε να βγει στο θέατρο, πήγε στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών και τραγούδησε πολλά τραγούδια ζωντανά.

Στην ευκαιρία που είχε να ζήσει πάμπλουτη στην Αμερική και να κάνει καριέρα και εκεί, όμως εκείνη προτίμησε να παραμείνει στην Ελλάδα κοντά στους αγαπημένους της και να σβήσει μετά από χρόνια φτωχή από χρήματα, αλλά δαφνοστεφανωμένη στη σκέψη του κόσμου, όπως και ο Μίμης  Τραϊφόρος.

Καθώς μας διηγόταν στιγμές από τη ζωή τους και το συμβολισμό κάθε τραγουδιού που της είχε γράψει ο Μίμης Τραϊφόρος, ακούγαμε και το αντίστοιχο τραγούδι από τη Δέσποινα Τσολάκη, η οποία μας θύμισε στη συνέχεια και άλλα τραγούδια της Βέμπο, πατριωτικά και μη.

Στο δεύτερο μέρος του προγράμματος η Φιλαρμονική του Δήμου Καλλιθέας υπό τη διεύθυνση του κ. Αντώνη Βαβυλουσάκη ζωντάνεψε μνήμες του ’40, με μουσική και αφήγηση.

Το πρόγραμμα έκλεισε με την ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου.

Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο αντιδήμαρχος και πρόεδρος πολιτισμού του Δήμου Καλλιθέας κ. Ψαλιδόπουλος Θεόδωρος –ο οποίος ήρθε με την αντιπροσωπία του Δήμου Πράγας: κ. Νανιτέντζα Κρατοσβίλοβα (αντιδήμαρχος), κ. Ντιάνα Μπουμπνίκοβα και κ. Ντάνιελ Οττομάνσκυ (δημοτικοί σύμβουλοι)– η κ. Βραχνού, κόρη του ένδοξου στρατηγού Βραχνού , η κ. Σουγιούλ του μεγάλου συνθέτη μουσουργού, από την ΕΡΤ η κ. Ζέτα Καρασπήλιου, η κ. Σοφία Σανούση,  η κ. Φωτεινή Ανδρουλάκη του περιοδικού VOLTA και ο Πρέσβης κ. Δασκαλάκης που επί σειρά ετών ήτο διορισμένος Πρέσβης στα Τίρανα.

Ευχαριστώ τον κ. Βασίλη Τραϊφόρο για τον ακριβή σχολιασμό των λεπτομερειών της ομιλίας του, ώστε το παρόν άρθρο να είναι σωστό ιστορικά και πραγματικά.

Στέλλα Λεοντιάδου

 Απόσπασμα από την συναυλία

 Απόσπασμα από την συναυλία 2